Australië heeft de mondiale krantenkoppen gehaald door het eerste land te worden dat kinderen onder de 16 jaar formeel verbiedt om grote sociale-mediaplatforms te gebruiken. De baanbrekende wet, die onlangs in werking is getreden, verplicht technologiegiganten als Meta (Instagram, Facebook), TikTok en YouTube om te voorkomen dat jonge gebruikers accounts aanmaken en bestaande accounts deactiveren, anders riskeren ze aanzienlijke boetes.
Deze stap markeert het begin van een grootschalig live-experiment dat wetgevers over de hele wereld nauwlettend in de gaten houden. Het doel is om een oplossing te vinden voor de groeiende crisis rond de geestelijke gezondheid van jongeren en online veiligheid.
De regering en kinderactivisten beweren dat het verbod noodzakelijk is om jonge Australiërs te beschermen. Het heeft tot doel de toegang tot algoritmen en verslavende sociale-mediaplatforms in ontwikkelingslanden te beperken. Deskundigen suggereren dat deze bijdragen aan angst, problemen met het lichaamsbeeld en cyberpesten. Uit nationale gegevens in opdracht van de Australische overheid blijkt dat bijna alle kinderen van 10 tot 15 jaar sociale media gebruiken, en dat een grote meerderheid is blootgesteld aan schadelijke inhoud.
De Australische premier Anthony Albanese was voorstander van het verbod. Hij dringt er bij jonge mensen op aan om de tijd buiten eindeloze feeds te gebruiken om zich te concentreren op sport, lezen en face-to-face tijd met familie en vrienden. Minister van Communicatie Anika Wells beschreef deze stap als cruciaal om te voorkomen dat “Generatie Alpha wordt meegezogen in het vagevuur door roofzuchtige algoritmen.”
Naleving en controverse
De wet richt zich in eerste instantie op tien grote platforms, en de lijst zal naar verwachting evolueren. De meeste bedrijven, waaronder Meta, YouTube en Snapchat, hebben verklaard dat ze hieraan zullen voldoen. Hiervoor zullen zij verschillende leeftijdsverificatiemethoden implementeren. De methodelijst omvat een leeftijdsschatting via video-selfies, het controleren van geüploade identiteitsdocumenten of het gebruik van gekoppelde accountgegevens. Snap schorst bijvoorbeeld accounts voor drie jaar of totdat de gebruiker 16 wordt.
Het verbod heeft echter tot discussie geleid. Technologiebedrijven beweren dat de beperkingen inbreuk maken op de vrijheid van meningsuiting en waarschuwen dat het loskoppelen van tieners hen naar minder veilige, ongereguleerde hoeken van het internet zou kunnen duwen, wat mogelijk de risico’s zou vergroten.
Veel jonge Australiërs uitten ook hun frustratie over het gebrek aan overleg over wetgeving die hen rechtstreeks aangaat. Ze beweren dat sociale media een essentiële gemeenschap en ondersteuning bieden, vooral voor gemarginaliseerde groepen. Dit verbod zou hen dus kunnen beroven van essentiële levensvaardigheden en toegang tot educatieve informatie. Een veertienjarige zegt het als volgt: “Strenge ouders creëren stiekeme kinderen.” Dit suggereert dat tieners hun toevlucht zullen nemen tot VPN’s of alternatieve, niet-gecontroleerde platforms zullen vinden.
Het mondiale domino-effect
De Australische eSafety-commissaris, Julie Inman Grant, gelooft dat dit verbod de “eerste dominosteen” is. Grant verwacht dat regeringen over de hele wereld, waaronder verschillende Amerikaanse staten, dit voorbeeld zullen volgen. Deskundigen van het Social Media Lab van Stanford University zullen samenwerken met de eSafety Commissioner om de impact van het verbod te bestuderen. Ze zullen alles in de gaten houden, van veranderingen in het slaappatroon van kinderen en het gebruik van antidepressiva tot hun interacties in de echte wereld.
De resultaten van dit verbod op sociale media zullen wereldwijd onder de loep worden genomen. De resultaten zullen belangrijk bewijs leveren over de vraag of een dergelijke ingrijpende maatregel de juiste manier is om de volgende generatie in het digitale tijdperk te beschermen.