Er is opnieuw een verhit debat gaande over digitale privacy. Een recent rapport zegt dat Google heeft voldaan aan een gegevensverzoek (via een administratieve dagvaarding) van de Amerikaanse Immigration and Customs Enforcement (ICE) gericht op Amandla Thomas-Johnson, een Britse student en journalist. In 2024 ging hij voor korte tijd naar een protest op de campus. Wat deze zaak opvalt, is hoeveel informatie er werd gedeeld en hoe weinig er een rechter bij betrokken was.
Waarom Google heeft voldaan aan een dagvaarding (niet-gerechtelijk) ICE-gegevensverzoek
In tegenstelling tot een traditioneel bevel wordt een administratieve dagvaarding rechtstreeks uitgevaardigd door een federale instantie, zonder gerechtelijk toezicht. Deze verzoeken kunnen een bedrijf niet dwingen de daadwerkelijke inhoud van e-mails of zoekgeschiedenissen over te dragen. De autoriteiten kunnen ze echter gebruiken om accounteigenaren te ontmaskeren.
In dit geval meldt The Intercept dat Google een schat aan metadata heeft verstrekt. De openbaarmaking omvatte gebruikersnamen, fysieke adressen en IP-adressen. Misschien wel het meest verrassend was dat er ook financiële details bij betrokken waren. Dit geldt ook voor creditcard- en bankrekeningnummers die aan het account van de journalist zijn gekoppeld. Dit gebeurde kort na de intrekking van het visum van de student. Google heeft het verzoek voltooid zonder Johnson de kans te geven het in de rechtbank te beantwoorden, aldus het rapport.
Een keuze, geen verplichting
Groepen voor digitale rechten zeggen dat een van de meest kritische punten om te onthouden is dat technologiebedrijven wettelijk niet verplicht zijn deze administratieve dagvaardingen op te volgen. Ze kunnen deze verzoeken bestrijden of zelfs negeren, in tegenstelling tot een gerechtelijk bevel. Maar het rapport wijst op een zorgwekkende trend: grote platforms lijken meer bereid om overheidsopdrachten op te volgen. Dit gebeurt vaak wanneer ze een zwijgbevel hebben gekregen, waardoor ze het de getroffen mensen niet kunnen vertellen.
De Electronic Frontier Foundation (EFF) is, samen met andere burgerrechtenorganisaties, tussenbeide gekomen om op te roepen tot een verandering in het beleid. Ze hebben onlangs een gezamenlijke brief gestuurd naar industriegiganten – waaronder Apple, Meta, Amazon en Microsoft – waarin ze er bij hen op aandringen zich tegen deze dagvaardingen te verzetten, tenzij een rechtbank tussenbeide komt. Hun argument is simpel: gebruikers verdienen transparantie en een eerlijke kans om hun privégegevens te verdedigen.
Het leven van Thomas-Johnson veranderde voorgoed nadat hij naar Afrika vluchtte om arrestatie in de VS te voorkomen. Hij zegt dat de huidige situatie, waarin grote technologiebedrijven en overheidsinstanties over zoveel persoonlijke gegevens beschikken, het voor journalisten en activisten moeilijk maakt om hun werk te doen.
